Nawezaje Kuacha Kuahirisha Mambo?

Kuhairisha mambo ni tabia ya kuchelewesha jambo unalojua linapaswa kufanywa, mara nyingi kwa kuchagua kufanya shughuli rahisi au ya kufurahisha zaidi badala yake. Ingawa wakati mwingine kuahirisha kazi kunaweza kuonekana kusiko na madhara, uhairishaji wa mara kwa mara unaweza kukufanya ujisikie na msongo wa mawazo, na hatia, kuzidiwa, na kukatishwa tamaa na wewe mwenyewe.

Kwa bahati nzuri, kuhairisha mambo ni tabia unayoweza kujifunza kuiacha.

Jifunze jinsi wakati tunatafakari:

• Kwanini unaahirisha kazi
• Jinsi ya kugawanya kazi kubwa kuwa hatua ndogo zinazoweza kudhibitiwa
• Jinsi ya kuweka vipaumbele wazi na kusimamia muda wako
• Jinsi ya kuondoa vikwazo vinavyo kufanya ushindwe kuzingatia
• Jinsi ya kukuza nidhamu binafsi na tabia thabiti
• Jinsi ya kutumia kanuni za kibiblia za bidii

Kwanza, hebu tuangalie chanzo kikuu cha uhairishaji.

Kwanini unaahirisha mambo

Kinyume na imani maarufu, kuahirisha mambo hakusababishwi kila mara na uvivu au ukosefu wa usimamizi mzuri wa muda. Wakati mwingine, sababu halisi zinahusisha hisia ngumu zinazohusiana na jukumu hilo.

Fikiria kuhusu jambo ambalo umekuwa ukilikwepa. Labda unahitaji kuanza kujaza ombi la kazi, kusoma kwa ajili ya mtihani, kumaliza mradi wa kazi, au kufanya uamuzi muhimu.

Kwanini hujaanza?

Inaweza kuwa ni kwa sababu ya:

• Hofu ya kushindwa: Unaogopa kwamba kazi yako haitakuwa nzuri vya kutosha.
• Kuhisi kuzidiwa: Kazi inaonekana kubwa sana kiasi kwamba hujui pa kuanzia.
• Wasiwasi: Kufikiria kuhusu kazi hiyo kunaleta msongo au kujisikia vibaya, hivyo kuikwepa kunahisi kuwa rahisi zaidi.
• Motisha mdogo: Kazi inaonekana ya kuchosha, ngumu, au haina thawabu.
• Utimilifu kupita kiasi: Unaendelea kusubiri wakati, nguvu, au hali kamilifu ili uanze.
• Vitu vinavyopotosha: Shughuli nyingine zinaendelea kushindana kwa ajili ya kupata umakini wako.

Kwa maneno mengine, kazi inayotisha au ngumu inaweza kuleta hali ya kujisikia vibaya hata kabla hujaanza. Kuiepuka kunaweza kukufanya ujisikie vizuri kwa muda mfupi, lakini kazi isiyokamilika inabaki, na tarehe ya mwisho inapokaribia inaweza kuongeza wasiwasi zaidi.

Lakini kutambua sababu zako za kuahirisha kazi kunakusaidia kuchagua mkakati sahihi badala ya kujiambia “fanya kazi kwa bidii.”

Ukishafanya hivyo, ni wakati wa kugawanya kazi hiyo katika sehemu ndogo ndogo.

Kugawanya kazi kubwa kuwa hatua zinazoweza kudhibitiwa

Photo by Breakingpic

Kugawanya jukumu kubwa katika hatua ndogo ndogo kunaweza kufanya hata kazi inayotisha ionekane inawezekana.

Tuseme lengo lako ni kupata kazi mpya. “Pata kazi” ni pana mno kuwa jukumu linaloweza kutekelezwa.

Lakini ili iwe rahisi zaidi, unaweza kuivunja katika hatua zifuatazo:

1. Sasisha wasifu wako (CV)
2. Tambua nafasi tano zinazofaa
3. Fanya utafiti kwa kila shirika
4. Andaa maombi yako
5. Wasilisha maombi
6. Jitayarishe kwa mahojiano yanayoweza kutokea

Unaweza kugawanya haya hata zaidi.

Kwa mfano, badala ya kujiambia, “Nahitaji kumaliza wasifu wangu leo,” anza kwa kufungua hati na kutumia dakika 15 kusasisha historia yako ya ajira.

Mbinu nyingine yenye manufaa ni sheria ya dakika mbili. Ikiwa jambo fulani linachukua takriban dakika mbili, lifanye mara moja. Ikiwa kazi kubwa inaonekana kuwa ngumu kuanza, tengeneza hatua ya kuanzia ya dakika mbili. Fungua hati zako za masomo, tengeneza hati, andika sentensi ya kwanza, au panga rasilimali unazohitaji.

Kuanza kunaleta msukumo. Na mara unapokuwa umeanza, kuendelea kunahisi kuwa rahisi zaidi.

Lakini hatua ndogo hufanya kazi vizuri zaidi unapojua ni hatua gani inastahili kupata kipaumbele kwanza. Hilo linatuleta kwenye kuweka vipaumbele.

Kuweka vipaumbele wazi na kusimamia muda wako

Usimamizi mzuri wa muda unamaanisha kuamua kwa makusudi ni nini kinastahili kupata umakini wako badala ya kuruhusu dharura, vikwazo, au hisia kufanya uamuzi huo kwa niaba yako.

Anza kwa kutambua lengo lako muhimu zaidi kwa siku hiyo. Kisha amua ni kazi ipi itakayokukaribisha zaidi kulifikia.

Unaweza pia kujaribu kutumia mbinu ya kugawa muda, yaani kutenga kipindi maalum cha muda kwa ajili ya shughuli fulani.

Kwa mfano:

• 8:00–8:30 a.m: Jibu barua pepe muhimu.
• 9:00–10:00 a.m: Fanya kazi kwenye mradi wa kipaumbele.
• 1:00–1:30 p.m: Soma.
• 5:00–5:30 p.m: Kagua majukumu ya kesho.

Kutenga muda kunapatia kazi nafasi maalum katika siku yako badala ya kuiacha hadi “nitakapopata muda.”

Kuwa mkweli pia kuhusu nguvu zako. Ikiwa unafanya kazi vizuri zaidi asubuhi, tumia muda huo kwa kazi zinazohitaji nguvu nyingi badala ya shughuli zisizo na kipaumbele. Wakati nguvu zako ni ndogo, fanya kazi rahisi.

Na usisubiri tarehe ya mwisho ili kufanya haraka. Weka tarehe ya mwisho ya kibinafsi mapema kwa kazi muhimu ili uwe na nafasi ya kukabiliana na usumbufu usiotarajiwa.

Bila shaka, hata ratiba iliyopangwa kwa uangalifu inaweza kuvurugika ikiwa umakini wako unavutwa kila mara mahali pengine. Kwa hiyo mkakati unaofuata ni kulinda umakini wako.

Kuondoa vikengeushi vinavyozuia kuzingatia

Photo by Mizuno K

Kupunguza vitu vinavyosababisha usumbufu kunafanya iwe rahisi kuzingatia kazi iliyo mbele yako. Huenda usiweze kuondoa kila usumbufu, lakini unaweza kuunda mazingira yako kwa makusudi ili kusaidia tija.

Kabla ya kuanza kazi inayohitaji umakini, zingatia:

• Kuweka simu yako mbali na wewe
• Kuzima taarifa zisizo za lazima
• Kufunga kurasa za kivinjari zisizohusiana
• Kuchagua mahali tulivu pa kufanya kazi au kusoma
• Kuandaa kila kitu unachohitaji kabla ya kuanza
• Kuweka saa ya muda kwa dakika maalum

Ikiwa dakika 30 za umakini usiokatizwa zinaonekana kuwa ngumu, anza na dakika 10 au 15. Lengo sio kuunda mazingira bora kabisa ya kufanya kazi. Lengo ni kufanya usumbufu uwe kidogo na kuchukua hatua za uzalishaji kuwa rahisi kidogo.

Pia, zingatia usumbufu wa ndani. Unaweza ghafla kukumbuka jukumu jingine wakati unafanya kazi. Badala ya kubadilisha shughuli mara moja, liandike chini na urudi kwenye kile ulichokuwa unafanya.

Kulinda umakini wako kunakusaidia kutumia muda wako kwa makusudi.

Hata hivyo, kuondoa usumbufu kunashughulikia tu mazingira yako. Kushinda ulegevu kwa njia ya kudumu kunahitaji mabadiliko ndani yako—kuongezeka kwa nidhamu binafsi.

Kuendeleza nidhamu binafsi na tabia thabiti

Kujidhibiti kunakusaidia kuchukua hatua hata wakati motisha iko chini. Motisha inaweza kusaidia, lakini kwa asili hupanda na kushuka. Tabia inakupa muundo wa kuendelea hata unapokosa msukumo wa pekee.

Anza kidogo.

Ikiwa unataka kujisomea kwa utaratibu, kwa mfano, usianze kwa kujilazimisha kusoma masaa matatu kila jioni. Unaweza kuanza na dakika 20 za umakini kwa wakati uleule kila siku. Mara hii itakapokuwa kawaida, ongeza muda polepole.

Unaweza pia kuunganisha tabia mpya na ratiba uliyo nayo tayari:

“Baada ya kifungua kinywa, nitatumia dakika 20 kwenye jukumu langu muhimu zaidi.”

Au:

“Baada ya chakula cha jioni, nitaandaa vipaumbele vya kesho.”

Kumbuka kwamba uthabiti haumaanishi ukamilifu. Kukosa kikao kimoja kilichopangwa haina maana umeshindwa. Rudia tabia hiyo mara unapopata fursa nyingine.

Maendeleo yanatokana na kuchagua mara kwa mara hatua inayofuata yenye msaada.

Na kwa Mkristo, nidhamu ni zaidi ya kuongeza tija. Jinsi tunavyotumia uwezo wetu na muda wetu pia inaweza kuonyesha maadili yetu na uhusiano wetu na Mungu.

Jinsi ya kutumia kanuni za Biblia za bidii

Biblia inahimiza matumizi ya busara ya muda na juhudi za moyo wote. Kanuni hizi zinaweza kubadilisha jinsi tunavyofikiria kuhusu kazi—sio tu kama kitu cha kumaliza, bali kama fursa ya kutenda uaminifu.

Wakolosai 3:23 inatuhimiza tufanye kazi kwa bidii, “…kama kwa Bwana, wala si kwa wanadamu” (UV030). Hii inatoa mtazamo wa kina kwa majukumu ya kila siku. Iwe unasoma, unaomba kazi, unakamilisha mradi, unatunza familia yako, au unafuatilia lengo binafsi, juhudi zako zinaweza kuwa maonyesho ya uaminifu.

Biblia pia inalinganisha bidii na uvivu wa kuchelewesha mambo. Mithali 13:4 inafundisha kwamba wakati mvivu anatamani, hapati chochote kwa kungoja tu, lakini inasema, “…nafsi ya mwenye bidii itanenepeshwa” (UV030).

Bidii ya kibiblia haimaanishi kufanya kazi bila kukoma au kupuuza hitaji lako la kupumzika. Inamaanisha kutambua majukumu yako na kuyakabili kwa uaminifu.

Kwa hiyo, wakati uvivu unapojitokeza, jaribu kujiuliza:

Ni hatua gani moja ya uwajibikaji ninayoweza kuchukua kwa muda ambao Mungu amenipa leo?

Labda ni kutuma ombi ambalo umekuwa ukiahirisha. Huenda ni kusoma kwa dakika 20, kuanzisha mazungumzo magumu, au kukamilisha sehemu moja ya mradi ambao haujakamilika.

Huna haja ya kumaliza kila kitu leo.

Unachohitaji ni kuanza tu.

Hatua ndogo za kushinda uahirishaji

Kazi ambayo umekuwa ukiahirisha bado inaweza kuhisi kuwa haifurahishi. Lakini kutokufurahia hakupaswi kuamua hatua yako inayofuata.

Chagua kazi moja ambayo umekuwa ukiikwepa na chukua hatua ndogo kuelekea kuikamilisha leo. Kisha endelea, hatua moja kwa uaminifu kila wakati.

Gundua sehemu ya Afya katika Hope for Africa upate maarifa juu ya kujenga maisha yenye afya na makusudi zaidi.

Hapa kuna machapisho matatu mazuri ya kuanza nayo:

• Jinsi ya Kuanza Maisha Yenye Afya Bila Kuhisi Kuzidiwa — Ikiwa kufanya mabadiliko ya kiafya kunahisi kama jukumu jingine kubwa kwenye orodha yako, anza hapa. Makala haya yanaweza kukusaidia kukaribia mtindo wa maisha wenye afya kupitia mabadiliko yanayoweza kudhibitiwa badala ya kujaribu kubadilisha kila kitu mara moja.
• Ninawezaje Kupona Kutokana na Changamoto za Kiafya Kwa Imani na Subira? — Maendeleo sio njia ilionyooka kila wakati. Makala haya yanaweza kukusaidia kujibu changamoto kwa subira, kurejesha mtazamo sahihi, na kutumia imani unapaanza kusonga mbele tena.
• Tabia za Kila Siku Zinazoboreshwa Afya na Kumheshimu Mungu — Mabadiliko ya kudumu yanajengwa kupitia tabia za kila siku. Gundua mazoea yanayoegemea imani yatakayoboreshwa afya yako.

Huna haja ya kubadilisha kila kitu leo. Chagua eneo moja la kufanyia kazi, chukua hatua ndogo moja, na endelea kujenga kutoka hapo.